ΗΘΗ - ΕΘΙΜΑ - ΔΙΑΣΚΕΔΑΣΗ

Τα τελευταία χρόνια όλο και πληθαίνουν τα νέα παιδιά που αποφασίζουν να τελέσουν έναν παραδοσιακό γάμο.

Γαμήλια έθιμα που συναντάμε ακόμα και στα ομηρικά χρόνια, όπως το σμίξιμο της νύφης με τις φιλενάδες της την παραμονή του γάμου, που ακούμε σήμερα σαν “κρεβάτι μπάλος”.... Τα προζύμια και το ζύμωμα των γαμήλιων άρτων, που απαντάμε με την ονομασία “προβέντα, κουλούρα, τσουρέκι, γαμοκούλικο”.....

Η γαμήλια τελετή αποτελεί λοιπόν μια διαβατήρια τελετουργία, και σηματοδοτεί την έναρξη της νέας ζωής.

Έτσι λοιπόν το φθινόπωρο του 2018 στο χωριό Αγία Παρασκευή της Λέσβου τελέσθηκε ένας παραδοσιακός γάμος, τον οποίο και μου περίγραψε η συγγραφέας κα Μάγδα Αναγνωστή και εγώ προσπάθησα να αναπαραστήσω με χρώματα στον καμβά.

Έτσι ζωγράφισα την στιγμή που ο γαμπρός χόρεψε στο ταψί το οποίο κρατάνε ψηλά τρεις άντρες....

Στα αρχαία χρόνια οι Σπαρτιάτες πολεμιστές έπαιρναν το χρίσμα όταν τους ανύψωναν οι συνάδελφοί τους πάνω στην ασπίδα.....

Οι Ρωμαίοι αυτοκράτορες ανυψώνονταν θριαμβευτικά πάνω στις ασπίδες των στρατιωτών πράγμα που επικύρωνε την ανακήρυξη τους.

Η ανάδειξη των αυτοκρατόρων του Βυζαντίου “μέλλοντος χρισθήσεται Βασιλέως επί ασπίδα καθεσθέντος”.

Έτσι λοιπόν η συνήθεια της ανακήρυξης των ηγητόρων όρθιων πάνω στην ασπίδα ως αφηρωϊσμός εν ζωή, πέρασε στο τελετουργικό του γάμου ως δοκιμασία του γαμπρού με το “χορό στο ταψί”.

Ithi και έθιμα έρχονται και ξαναέρχονται μπροστά μου.... Το “σκυλαριό” ένα έθιμο από “τα παλιά”, μια αποκριάτικη Διονυσιακή παράσταση που κράτησε μέχρι και τη δεκαετία του εξήντα. Παρουσίαζε ένα χωριάτικο γάμο και οι συντελεστές ήτανε μασκαρεμένοι κάτοικοι του χωριού. Αυτός ο θίασος “οι σκυλαραίοι” έδιναν σε κάθε σπίτι ή σε κάθε αυλή ανάλογα με τον καιρό την παράσταση τους. Πολλές φορές περιόδευαν και σε όμορα χωριά. Κέφι, χορός, πειράγματα, ξεφάντωμα, ανάσα δροσιάς στον επίπονο βίο των ξωμάχων.....

Στις παλαιότερες εποχές, ιδιαίτερα δε στις χειμωνιάτικες μέρες, οι βαπτίσεις γίνονταν στα σπίτια επειδή οι εκκλησίες δεν διέθεταν κεντρική θέρμανση...

Θυμάμαι που σαν παιδιά είχαμε αγωνία για το ποιοι θα κουβαλήσουν την κολυμπήθρα με την βοήθεια των κολυμπηθρόξυλων...

Ο Καραγκιόζης, κεντρικός χαρακτήρας του παραδοσιακού τουρκικού κι ελληνικού θεάτρου σκιών, διδάσκει στους θεατές τον διάλογο, το παζάρεμα, τις έξυπνες ατάκες και το λογοπαίγνιο της ετοιμολογίας, προσφέροντας χαρά σε μικρούς και μεγάλους. Πρόκειται για πολύτιμη κληρονομιά που δεν πρέπει να χαθεί γιατί ο ήρωάς της αποτελεί τον καθρέφτη της γνήσιας ελληνικής ψυχής.